Archive for Φεβρουάριος, 2014

Αποκριάτικο έθιμο

Γαϊτανάκι

Είναι τεχνικό χορευτικό παιχνίδι με πανάρχαιες ρίζες. Χορεύεται συνήθως από αγόρια και κορίτσια που πλέκουν κορδέλες (γαϊτάνια) σε ένα ξύλινο κοντάρι με τη συνοδεία μουσικής. Ο επικεφαλής της παρέας με μια σφυρίχτρα δίνει το παράγγελμα για πλέξιμο και ξετύλιγμα. Παίζεται (χορεύεται) στους δρόμους, στις πλατείες και σε κοινόχρηστους γενικά χώρους. Το γαϊτανάκι είναι ένας χορός που δένει απόλυτα με το χρώμα και το κέφι της αποκριάς. Λέγεται ότι πέρασε στην Ελλάδα από πρόσφυγες του Πόντου και της Μικράς Ασίας και έδεσε απόλυτα με τα άλλα τοπικά έθιμα, αφού η δεξιοτεχνία των χορευτών αλλά και ο ιδιαίτερος χαρακτήρας του δεν αφήνουν κανέναν αδιάφορο!
Τα άτομα που θα στήσουν το χορό, πρέπει να είναι ίδια με τον αριθμό των κορδελών.
Ενας κρατά ένα μεγάλο στύλο στο κέντρο, από την κορυφή του οποίου ξεκινούν οι μακριές κορδέλες, καθεμιά με διαφορετικό χρώμα.
Γύρω από το στύλο, οι χορευτές αντικριστά ανά ένας, κρατούν από ένα γαϊτάνι και χορεύουν μαζί, τραγουδώντας το παραδοσιακό τραγούδι. Καθώς κινούνται, αριστερόστροφα οι μισοί και δεξιόστροφα οι υπόλοιποι, γύρω από το στύλο, κάθε χορευτής κινείται Ζιγκ_Ζαγκ στον επερχόμενο χορευτή κι έτσι όπως γυρνούν πλέκουν τις κορδέλες γύρω από το στύλο δημιουργώντας χρωματιστούς συνδυασμούς.
Όταν πια οι κορδέλες τυλιχτούν γύρω από το στύλο και οι χορευτές χορεύουν όλο και πιο κοντά σε αυτόν, τότε ο χορός τελειώνει και το στολισμένο γαϊτανάκι μένει να θυμίζει το πολύχρωμο αποκριάτικο πνεύμα.

gai1

Το δρώμενο «Καμήλα». Καθαρή Δευτέρα

 Στη Θράκη, τον τόπο όπου λατρεύτηκε με πάθος ο Διόνυσος και αφιερώθηκαν σ? αυτόν πλήθος τελετών, μεταφέρθηκαν από τα βάθη των αιώνων στο σήμερα έθιμα που έχουν σχέση με τη λατρεία του Διόνυσου, της θεάς Γης ? της φύσης ? της γονιμότητας.

Οι πρόσφυγες της Ανατολικής Θράκης ? γεωργοί και ποιμένες ? μαζί με τα λίγα υπάρχοντά τους έφεραν μαζί τους το δικό τους τρόπο ζωής, τα ήθη και τα έθιμα, πολλά δε απ? αυτά είχαν Διονυσιακή προέλευση και ήταν αφιερωμένα στο Φθινόπώρο τον καιρό της σποράς και την Άνοιξη, τον καιρό της γονιμότητας. Από τα έθιμα ενδιαφέρον παρουσιάζει αυτό της «καμήλας» που είναι αποκριάτικο έθιμο και ταυτίζεται με την Καθαρή Δευτέρα

Ένας παλιός καμηλιέρης διηγείται: Την καμήλα έμαθα να την κατασκευάζω από τον πατέρα μου που ήταν και αυτός καμηλιέρης. Πολλές μέρες πιο μπροστά στη γειτονιά που ετοιμάζονταν η καμήλα είχε κίνηση, ζωή. Ψήναμε μεζέδες, πίναμε κρασί, η γκάιντα έπαιζε και εμείς όλοι σκεπτόμασταν και προσπαθούσαμε να κάνουμε την καμήλα καλύτερη από πέρσι. Ετοιμάζαμε τον ξύλινο σκελετό ? το κεφάλι το προσέχαμε ιδιαίτερα ? και βάζαμε όλη την τέχνη μας ώστε να μοιάζει με της καμήλας.

Την Καθαρή Δευτέρα σκεπάζαμε τον ξύλινο σκελετό της καμήλας με πολύχρωμα κιλίμια ? φούντες -χάντρες, έμπαιναν κάτω από δύο άντρες, βάζαμε πάνω τον καρνάβαλο, δύο καμηλιέρηδες ο ένας με τη γυναίκα του, ο γκαϊντατζής και ο οδηγός με το γαϊδουράκι και παίρναμε τους δρόμους.

Στη διαδρομή η καμήλα ζωηρή με το μεγάλο της στόμα άρπαζε ό,τι της άρεσε και ό,τι της κερνούσαν. Πλήθος μεταμφιεσμένων με τολμηρές χειρονομίες, πειράγματα και τραγούδια συμπλήρωναν το σκηνικό.
Ο ένας καμηλιέρης σε κάποια στιγμή σκότωνε τον αντίπαλο του, εκείνος όμως ξαφνικά ξαναζωντάνευε. Η αιώνια αναπαράσταση της ζωής και του θανάτου. Του σπόρου που πέφτει στη γη και βλασταίνει με τρόπο μαγικό.
Στο τέλος κρεμούσαν την καμήλα τιμωρώντας την για τα αγαθά που έκλεψε, εκδικούμενοι μ? αυτόν τον τρόπο τον Τούρκο κατακτητή για την άγρια φορολογία. Όλοι μαζί κατέληγαν στην πλατεία Δημοκρατίας (Βουλγαρίδη) και γλεντούσαν ως το πρωί.

Σ? όλη αυτή τη διαδικασία με αποκορύφωμα το γλέντι ακούονταν τραγούδια, στίχοι με ποιητικό πλούτο. Στα δύσκολα εκείνα χρόνια των διωγμών και της τούρκικης καταπίεσης τα έθιμα έδιναν λίγη χαρά στους καταπιεσμένους Έλληνες.
Όπως σ? όλα τα έθιμα έτσι και στο έθιμο της καμήλας έχουμε την αναπαράσταση της σποράς, της βλάστησης, της δημιουργίας της ΖΩΗΣ.

Εκτός από τη Θράκη το έθιμο αναβιώνει σε πολλές περιοχές της πατρίδας μας όπως στην  Κρήτη, στη Λαμία και αλλού.

Καμήλα

Περίπατος καμήλας

 

Ημέρα ασφαλούς Διαδικτύου

f diad2

ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

«ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (ΣΧΟΛΕΙΟ 21ΟΥ ΑΙΩΝΑ) ? Η ΜΕΤΑΒΑΣΗ: ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΞΗ ΕΚΟ ΣΤΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ» ΣΤΟΥΣ ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 1, 2 & 3 ΤΟΥ Ε.Π. «ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» ΤΟΥ ΕΣΠΑ  

Στόχος των Πράξεων, που αφορούν σε ένα αρχικό, μεταβατικό, στάδιο της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης του Νέου Σχολείου (Σχολείο του 21ου αιώνα), είναι η εφαρμογή βασικών αρχών του Νέου Σχολείου στα υφιστάμενα Δημοτικά Σχολεία και ιδίως στα Δημοτικά Σχολεία με ενιαίο αναμορφωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα. Οι δύο βασικές αρχές των Πράξεων είναι: Α. Η αξιοποίηση του πολιτισμού στην εκπαίδευση, όχι μόνο εξοικειώνοντας τα παιδιά με τις τέχνες αλλά και χρησιμοποιώντας τις τέχνες ως διδακτικό εργαλείο και Β. Η ομαλή και αποτελεσματική ένταξη όλων των μαθητών στο εκπαιδευτικό σύστημα, ανεξαρτήτως κοινωνικής ομάδας και κοινωνικής ιδιαιτερότητας, ιδίως των μαθητών από ευάλωτες κοινωνικές ομάδες ? ΕΚΟ (αλλοδαπούς, μετανάστες, ρομά, μουσουλμανόπαιδες). Οι ανωτέρω αρχές αντικατοπτρίζονται στις ακόλουθες Δράσεις: 1. H Δράση συνίσταται στον εμπλουτισμό του εκπαιδευτικού δυναμικού των Ολοήμερων Δημοτικών Σχολείων και ιδίως των Δημοτικών Σχολείων με ενιαίο αναμορφωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα, με   εκπαιδευτικούς με ειδίκευση στην Αισθητική Αγωγή. Για το σκοπό αυτό απασχολήθηκαν συνολικά 1.748 εκπαιδευτικοί ειδικότητας Καλλιτεχνικών, Μουσικής, Θεατρικών Σπουδών και Δραματικής Τέχνης και υλοποιήθηκε επιτυχώς η δράση το σχολικό έτος 2010-2011. 2. Η Δράση συνίσταται στη στελέχωση, με εκπαιδευτικούς ΠΕ70, των Τάξεων Υποδοχής Ζ.Ε.Π. και Ενισχυτικών Φροντιστηριακών Τμημάτων Ζ.Ε.Π., που ιδρύουν στην Π/θμια Εκπαίδευση, οι Περιφερειακοί Διευθυντές Π/θμιας & Δ/θμιας Εκπαίδευσης. Οι  εκπαιδευτικοί απασχολούνται σε Δημοτικά Σχολεία που εμφανίζουν ανάγκη για υποστήριξη της ένταξης μαθητών ευάλωτων κοινωνικών ομάδων (ΕΚΟ) με κύριο αντικείμενο την εκμάθηση της Ελληνικής γλώσσας αλλά και τη διδακτική στήριξη σε άλλα αντικείμενα, ώστε να διευκολύνεται η προσαρμογή και παραμονή τους στο γενικό εκπαιδευτικό σύστημα. Η εν λόγω δράσης υλοποιήθηκε τα σχολικά έτη 2011-2012, 2012-2013 και συνεχίζεται το σχολικό έτος 2013-2014. Για την αξιολόγηση των ανωτέρω Δράσεων προβλέπεται έρευνα πεδίου μέσω ερωτηματολογίων και συνεντεύξεων. Η Δράση που αφορά στην αξιοποίηση του Πολιτισμού στην Εκπαίδευση αξιολογήθηκε από Ομάδα Αξιολόγησης και εξήχθησαν συμπεράσματα για τη συνέχιση της εφαρμογής της. Η Δράση που αφορά στην ομαλή και αποτελεσματική Ένταξη όλων των μαθητών στο εκπαιδευτικό σύστημα, ανεξαρτήτως κοινωνικής ομάδας και κοινωνικής ιδιαιτερότητας, πρόκειται να αξιολογηθεί το παρόν σχολικό έτος (συνεχής- on going ? αξιολόγηση για το σχολικό έτος 2013-2014 και τελική έκθεση αποτίμησης για το συνολικό διάστημα υλοποίησης της δράσης)  

Neo sxole;io