Ο Καραγκιόζης …..στην τάξη μας

Η ενότητα της γλώσσας για τον Καραγκιόζη στάθηκε η αφορμή  για την Α2 να γνωριστούν τα παιδιά με τον Καραγκιόζη τον λαϊκό ήρωα και την παρέα του,  την παράγκα και το παλάτι,  ιστορικά στοιχεία, να κατασκευάσουν φιγούρες Καραγκιόζη αλλά και να διασκεδάσουν μέσα από την  επαφή τους με  το «θέατρο σκιών». Έμαθαν πως να κινούν φιγούρες καραγκιόζη και να αλλάζουν τη φωνή τους.

Ο μπερντές

k1

Οι φιγούρες ….ζωντανεύουν k7

k5Άκουσαν πληροφορίες για το επάγγελμα του καραγκιόζη που στις μέρες μας γίνεται όλο και πιο σπάνιο.

Είδαν Βίντεο με τον  καραγκιόζη διάβασαν ιστορίες και φυσικά έστησαν το δικό τους καραγκιόζη αυτοσχεδίαζοντας διαλόγους και ιστορίες.

Συνεργάστηκαν… δημιούργησαν…. διασκέδασαν.      

DSCN2983

  Η τάξη μεταμορφώθηκε πραγματικά σε εργαστήρι …για καραγκιοζοπαίχτες.

k8

Φυσικά οι μαθητές κατασκεύασαν και  φιγούρες για να στολίσουν την τάξη τους….

site1
Η ιστορία του Καραγκιόζη

 Διαφορετικοί θρύλοι έχουν διαμορφωθεί σχετικά με την καταγωγή του Καραγκιόζη.  Δημιουργός του θεωρείται  ο Σεΐχ Κιουστερί, που καταγόταν από την Προύσα και πέθανε εκεί το 1366. Σύμφωνα με το θρύλο, ο Χατζηαβάτης και ο Καραγκιόζης συμμετείχαν στην κατασκευή ενός τζαμιού για τον σουλτάνο Ορχάν, ο πρώτος ως επιστάτης και ο δεύτερος ως εργάτης. Οι διάλογοι των δύο ανδρών ήταν τόσο διασκεδαστικοί ώστε οι υπόλοιποι εργάτες σταματούσαν την εργασία τους και τους παρακολουθούσαν. Όταν ο σουλτάνος πληροφορήθηκε την καθυστέρηση των εργασιών, διέταξε το θάνατο του Καραγκιόζη και του Χατζηαβάτη. Αργότερα μετάνιωσε για την πράξη του και ο Σεΐχ Κιουστερί δημιούργησε τις φιγούρες των δύο ηρώων με σκοπό να παρηγορήσει τον σουλτάνο. Σήμερα στην Προύσα υπάρχει ένα μνημείο (τάφος) του Καραγκιόζη και του Χατζηαβάτη.

images (3)

Η παλαιότερη μαρτυρία για παράσταση Καραγκιόζη στην Ελλάδα  χρονολογείται το 1809  στην περιοχή των Ιωαννίνων. Ήταν μια παράσταση στην τουρκική γλώσσα,  την οποία παρακολούθησε και ο λόρδος Βύρων. Οι πρώτοι Καραγκιοζοπαίχτες στα Ιωάννινα ήταν Αθίγγανοι και Εβραίοι. Το θεατρικό είδος διαδόθηκε και άρχισαν  να παίζονται έργα στην ελληνική γλώσσα, διατηρώντας τα ίδια τεχνικά χαρακτηριστικά, διαμορφώνοντας όμως παράλληλα ξεχωριστό περιεχόμενο, αντλημένο από την ελληνική παράδοση. Στην Ελλάδα ο Καραγκιόζης, ως λαϊκός  ήρωας, εκπροσωπεί το φτωχό, εξαθλιωμένο, πονηρό Έλληνα, στο περιβάλλον της Τουρκοκρατίας.

Είναι καμπούρης και περιστοιχίζεται από την οικογένειά του, το φίλο του Χατζηαβάτη, το θείο του Μπάρμπα-Γιώργο και άλλους χαρακτήρες. Ζει σε παράγκα, είναι ξυπόλητος και μένει απέναντι από το σεράι του Βεζίρη.

 Τα θέματα των έργων του Θεάτρου Σκιών είναι συνήθως σκωπτικά – σατιρικά, προκαλώντας γέλιο στους θεατές ενώ πολλές φορές αναφέρονται σε πραγματικά και σύγχρονα ζητήματα που ενδιαφέρουν τον κόσμο.

Σε κάθε έργο μπορεί να αναφέρονται και άλλοι βοηθητικοί χαρακτήρες, αλλά οι πιο συνηθισμένοι από αυτούς είναι:

  • Ο Χατζηαβάτης, δουλοπρεπής φίλος του Καραγκιόζη, συνήθως κάνει θελήματα του Πασά (πχ. τελάλης)
  • Το Κολλητήρι, ο Κοπρίτης και ο Μιρικόκος (ή Μπιριγκόγκος ή Πιτσικόκος), τα τρία παιδιά του Καραγκιόζη (ή και Κολλητήρια, όταν τα φωνάζει όλα μαζί). Ο Πιτσικόκος είναι το μικρότερο παιδί του Καραγκιόζη. Ο Κοπρίτης, το μεσαίο παιδί του Καραγκιόζη, είναι εύσωμος παρά την έλλειψη φαγητού. Ο Κολλητήρης είναι ο μεγαλύτερος γιος του Καραγκιόζη και η μικρογραφία του.
  • Η Αγλαΐα, η γυναίκα του Καραγκιόζη. Δεν εμφανίζεται στην σκηνή, αλλά η χαρακτηριστικά γκρινιάρα της φωνή ακούγεται μέσα από το σπίτι του Καραγκιόζη. Είναι πάντα υπομονετική με τα καμώματα του Καραγκιόζη και πάντα έγκυος.
  • Ο Μπάρμπα-Γιώργος, μεγαλόσωμος φουστανελοφόρος (με την ανάλογη προφορά) που φορά φουστανέλα, δυνατός και γενικά αγριάνθρωπος, συνήθως δέρνει το Βεληγκέκα για να προστατεύσει τον ανιψιό του, τον Καραγκιόζη
  • Ο Σταύρακας (Σταύρος), μάγκας, κουτσαβάκης
  • Ο Σιορ Διονύσιος ή Νιόνιος, από τη Ζάκυνθο με Ιταλική παιδεία, με επτανησιακή προφορά. Εμφανίζεται πάντοτε τραγουδώντας παραδοσιακά τραγούδια. Είναι πάντοτε ενημερωμένος για τα δρώμενα, ευγενικός και χαριτωμένος
  • Ο Μορφονιός, «μαμάκας», με τεράστια μύτη, ο οποίος πιστεύει ότι είναι ωραίος.
  • Ο Εβραίος, του οποίου το αληθινό όνομα είναι Σολομών ή Σολομός, όπως τον αποκαλεί ο Καραγκιόζης. Είναι ο έμπορος της Θεσσαλονίκης. Είναι πλούσιος, τσιγκούνης, πονηρός, αλλά και δειλός.
  • Ο Βεληγκέκας, φύλακας στο σεράι, συνήθως χτυπάει τον Καραγκιόζη κάθε φορά που θέλει να μπει μέσα
  • Ο Βεζίρης
  • Η κόρη του Βεζίρη, αντικείμενο πόθου του Καραγκιόζη (πηγή ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ)
  • 232834-spatharis

 Ο καραγκιοζοπαίχτης Γιάννης Σπαθάρης.

Comments are closed.